Translate

ekmek etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
ekmek etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

14 Eylül 2019 Cumartesi

Nezik, Kars yöresine özgü, kaymakla yoğrularak sac üzerinde pişirilen bir tür börek ...

Nezik,
Kars yöresine özgü, kaymakla yoğrularak sac üzerinde pişirilen bir tür börek.
Kars yöresine özgü, sac üzerinde pişirilen bir tür ekmek.

18 Eylül 2016 Pazar

Veresiye defteri ..

Zimem.
Zimem Defteri.
Osmanlıcada, Zimmet kelimesinden türemiştir.
Zimem, zimmet kelimesinin çoğuludur. Zimmet burada borç demektir. 
Zimem defteri borçluların borçlarının yazılı olduğu defter demektir.
Borçlar, zimmetler.
Zimem, Gizli,
Gizli yapılan şey,
Gizli yapılan iş.

Eskiden Osmanlılarda veresiye defterleri günümüzdeki kredi kartları yerine geçerdi. 

Bir kısım zenginler sadaka yerine bakkallardaki veresiye defterinin bazı sayfalarını kime ait olduğunu bilmeden toplatıp öderlermiş. Bu borçları silin! Allah kabul etsin! diyerek kendilerini tanıtmadan yardımda bulunurmuş. Borcu ödenen, borcunu ödeyenin kim olduğunu ve borcu ödeyen de kimin borcunu ödediğini bilmezdi. Tıpkı şimdilerde İtalyan' ların askıda ekmek, askıda kahve uygulamaları gibi. Bu gün veresiye defteri olmadığı için böyle uygulamalar da yok. Kredi kartı hepsinin yerini almıştır.

26 Temmuz 2015 Pazar

Musevilerin "Hamursuz" olarak da adlandırdıkları en önemli bayramı ...

Pesah,
Fısıh,
Hamursuz, 
Yahudilerin en önemli dini bayramlarındandır. Festival havasında kutlanır.  
Mayasız ekmek yeme Festivali olarak da adlandırılır.
Musevilerin “Hamursuz” olarak da adlandırdıkları bayrama verilen ad.


Mısır’da esaretten kurtulmalarını simgeleyen Pesah Bayramı. Bayram Nisan ayının 15 (14'ünün akşamından) başlar ve 22 Nisan akşamına kadar sürer. Yahudi bayramları içerisinde en çok kutlanan bayramlardan birisidir.

İsrail 'de, Yahudilerin Mısır topraklarında 211 yıl süren esaretten kurtulduğu, özgürlüklerine kavuştuğunun ifadesi olan dini bir bayramdır. Mısır'dan çıkışı Agada adıyla bilinen  hikayeler okunarak anarlar. 

Mısır Firavun'u  İsrailliler’i özgür bıraktığı zaman İsrailliler, aceleyle Ülkeyi terk ederler. Bu esnada ekmek hamurunun mayalanmasını beklemezler. Bunu anmak için Hamursuz Bayramı boyunca mayasız ekmek yenir ki buna Matza denir.  Bu bayramın semboludür.

Yahudiler Hamursuz bayramında hiçbir kabaran veya mayalanan ürünü tüketemeyecekleri gibi, buğday, arpa, darı, yulaf, çavdar adı verilen tahılları ve bundan üretilmiş yan ürünleri de (makarna, bira, ekmek, vb.) evlerinde bulunduramazlar. Seder adı verilen sofralarda yemekler yenir.

6 Ekim 2014 Pazartesi

Hindistan'a özgü bir tür ekmek ...

Atta,
Hindistan' a özgü bir tür ekmek. 

Hint ekmekleri; 
Roti (bir çeşit gözleme).
Çapati-Chapatti (mayasız ekmek), 
Parata (tavada katmanlı roti), 
Naan (fırında pişmiş ekmek), 
Puri (yağda kızartılmış hamur işi).  

Paratha, 
Hindistan'da ekmek yapmak için kullanılan bir çeşit hamur.
 

Buğday, Hindistan'da 5000 yıldır kullanılmaktadır.  Besin değeri yüksek, tam tahıl unundan yapılan ekmektir. Kepekli undan da atta ekmeği yapılabilir.  Bugün Atta yapmak için Hindistan'da üretilen buğdayın, yarı sert ve durum buğdayı olarak iki temel çeşidi vardır. Kısaca kırmızı sert buğdaydan, taş değirmende elle öğütülmüş undan yapılan ekmektir Atta. Yani sert buğdaydan yapılan ekmektir. Atta ekmeği için yüksek gluten tercih edilir. Genel olarak, yumuşak buğdayda sert buğdaya göre düşük gluten vardır.

20 Haziran 2013 Perşembe

Sacda pişen yufkayı, ekmeği çevirmeye yarayan araç, çevirgeç . ..

Püsürgeç,
Çevirgeç,
Büslegeç (Büsleğeç).
Pişirilecek yufkanın saç üzerine konulmasını, aktarılmasını ve yufkanın saç üzerinden alınmasını sağlayan uzun, dar, ince ve yassı tahtadan yapılmış çevirmeye yarayan alet.

Sac ayak üzerindeki sacda pişirilen yufkayı, ekmeği çevirmeye yarayan kürek biçiminde tahtadan yapılmış araç. Köylerde, evlerde önceden hazırlanan yufka ekmek saç ayağı üzerine konulan sac üzerinde pişirilir. Pişirme esnasında yufkaları, ekmekleri alt üst çevirirken yassı, tahtadan yapılmış kürek şeklinde alet kullanılır. Bu alete püsürgeç, çevirgeç, büslegeç denir. Ayrıca bu alet kullanılmadığı zamanlarda çocuk oyunlarında kılıç olarak kullanılır. 

25 Mart 2013 Pazartesi

Et sucuğu ...

İrişkit,
İrişkin, (Adana yöresine özgü bir sözcük),
İrişgi,
İrişgil,
İrişgik,
Sucuk.
Et sucuğu.
Halk dilinde Sucuk, Et sucuğu.
Sinop, Bayburt ve Kahramanmaraş yöresinde de yukarıdaki adlarla bilinir. Çukurovada sucuk anlamında kullanılan kelime.
Şişirilip kurutulmuş bağırsak içine baharlı et kıyması doldurularak yapılan bir tür yiyecek

Orta Asya ve Balkanlara özgü özellikle Bulgaristan, Ermenistan, Türkiye gibi ülkelerde, kurutulmuş, şişirilmiş bağırsaklar içerisine dolduurulmuş baharatlı kıyılmış fermante et ürünüdür. Eski zamanlarda eti saklamak sorun olduğundan bu metodla üretilip saklanmış ve tüketilmiştir. Elde edilen lezzet o kadar güzelki etleri saklama imkanı olmasına rağmen sucuk imalatı ve tüketimi günümüzdede farklı lezzet olarak devam etmiştir. Sucuk, bol miktarda yağ ve tuz içeren bir besin maddesidir. İçerisine baharat ve sarımsak konur. 

Sucuk yapımı ve gerekli malzemeler;
5 kilo yağlı dana kıyması. Özellikle kaburga kısmından olursa makbuldur. Etin içerisinde miktarının yarısı kadar iç yağı  olmalıdır. Sucuklar için bu oran 3 kilo sığır eti, 1.5 kilo koyun eti, 500 gram kuyruk yağıda olabilir.
150 gram kırmızı (tatlı veya acı) biber.
150 gram kimyon
50 gram karabiber
20 gram yeni bahar, sumak
150 gram ince tuz
2 baş sarımsak
Yeterince yıkanmış, temizlenmiş kalın bağırsak.

İnce kıyılmış yağlı kıyma kap içerisine konulur, içerisine 150 gram isteğinize göre baharat, 150 gram ince ayıklanıp makinede çekilmiş toz kimyon, 50 gram toz karabiber, 20 gram ince dövülmüş yeni bahar, 150 gram ince tuz, 2 büyük baş soyulmuş, dövülmüş sarımsak karıştırıp iyice yoğrulur. Yoğrulan bu karışım tekrar makineden geçirilir. Üzeri ıslak bir bezle örtülerek serin bir yerde 12 saat kadar bekletilir. Genelde kışın sucuk yapıldığından daha iyi kıvama gelir. Bekletilen malzeme tekrar yoğrulur. Yıkanmış ve temizlenmiş kurutulmuş bağırsaklara hazırlanan malzeme doldurulur. Sucukların yapımında doldurulan bağırsaklarda boşluk kalmışsa, boş olan yerler iğne ile delinir. Sıkıştırmak, et makinesinden kıyma vermek suretiyle de yapılarak boşluklar giderilir. Sucuklar şekil ve acı miktarına göre şöyle sınıflandırılır. En çok tercih edilen ve lezzetli olanı kangal sucuktur. Sığır etinden yapılan bu sucuklar orta ateşte ısıtılarak tüketilir. Baton tipi sucuklar kangal sucuk gibi hazırlanır ama şekli kangal değil düzdür. Bir başka tip ise parmak sucuktur.Yine aynı malzeme ile yapılır. Ancak acıbiber miktarı fazla olup çok acıdır.

Mangalda sucuk ekmek hele hele kar kış kıyamet afiyetle yenir. Ya da kahvaltıda sucuklu yumurta çok güzeldir. Benim size sucuk için önerimi mutlaka pazar günü sabah kahvaltısında deneyin. Yarım ekmek içi alınmış, kuru soğan, maydanoz. Patlıcanı közleyin kabuklarını soyun. Yeşil biberi acı olacak,  közleyin ve iki parçaya bölün. Bir domatesi dörde bölüp şişe dizip közleyin. Şimdi sucuk operasyonu. Sucukların zarını soyup yarım ekmek için yetecek kadar şişte közleyin. Kurutmayın. Sonra hazırlanan yarım ekmek içine sucukları dizin.

Üzerine maydanoz, közlenmiş acı biberleri, patlıcan közlemesini, doğranmış soğanları da koyup biraz tuz atıp ekmeği kapatın. Elinizle altından tutup ısırarak afiyetle yeyiniz. Yerken közlenmiş domatesleri yemeyi unutmayın. Bu başka bir tat katacaktır. Unutmadan sucuklar pişerken sabrınızı nefsinizi soğanın üzerine közlenmiş patlıcanı tuzlayarak koyarak köreltiniz. Başka bir lezzet tadacaksınız.


24 Ağustos 2010 Salı

Bingöl yöresi yemekleri...


Bingöl mahalli yemek ve tatlılar şunlardır:
Ayran çorbası (germe dui), Ayranlı Köfte, 
Burma kadayıf,  
Cevizlim,
Çavbelek, Çiğ Köfte,
Dizme, Döğme Çorbası, Dolanger,
Fırınlanmış patlıcan menemen ,
İçli Köfte, 
Gıldırık Köfte, Güveç,
Heyre,
Kavurma, Keşkek, Kılç, Kızartma Köfte, Kılorik, Kuru Köfte, 

Keldoş, 
Malzemesi : Un, tuz, ılık su, ayran, tereyağı. Yapılışı : Mayasız una ılık su katılarak iyice yoğrulur. Yoğrulan hamur orta büyüklükte bir tepsiye konarak el ile tepsinin içinde dağıtılarak düzeltilir. Yanan ocaktaki köz açılır, altındaki kül temizlenir, tepsideki hamur közün içinde açılan yere düzgün konularak üstü sac ile örtülür. Sacın üstüne köz ateş konur, iyice kızartıldıktan sonra ekmek çıkartılarak soğumaya bırakılır. Soğuyan ekmek ufak ufak bir kaba doğranır, daha önce hazırlanan sarımsaklı ayran ve tereyağı üzerine dökülerek servis yapılır.

Löl (gömme),  Lopık,  
Maliyez, Mastuva,
Parmar (semiz otu), Pastika, Pılık, 
Revani, 
Qeygane,
Selim Tava, Siraperveç, Sirın, Sorina Pel, Sulu Köfte, Sütlaç, 
Şilki,
Tava, Turakin (patıfe), Tutmaç çorbası, 
Un helvası,  
Xilondor, 
Yoğurtlu Köfte, Yumurtalı Köfte,
Zerde, Zervet,

Bingöl' ün bilinen en eski ismi Cebel-cur' dur. Cebel dağ, Cur akan anlamındadır. Bu kelimenin zamanla Çabakçur şeklinde telaffuz edildiği ihtimali kuvvetlidir. Zaten Çabakçur akan temiz su anlamına gelir.  Bingöl ve köylerinde ekmek ağırlıklı olarak buğday unundan yapıldığı gibi mısır ve darı unundan da yapılmaktadır. Köylerde halkın Nun Kuryek tabir ettiği ekmek ayrı bir tada sahip olup çevrede çok sevilen bir ekmek çeşididir. Bingöl yemekleri çorbalar, pilavlar, sebzeli ve yenilebilir bitkilerden yapılan yemekler hamura dayalı yemeklerdir. Salatalar, tatlılar ve turşular gibi çok yönlü bir çeşitliliğe sahiptir. Tatlılar arasında Bingöl burma kadayıfı ve diğer kadayıf çeşitleri meşhur olup ayrı bir lezzete sahiptir. 




4 Ağustos 2010 Çarşamba

Edirne yöresinde yaşayan Romanların 5 Mayıs’ta düzenledikleri geleneksel bahar eğlencelerine verilen ad...

Kakava,

Edirneli Romanlar, baharın müjdecisi "Kakava Şenlikleri" nedeniyle sabah ezanından sonra Tunca Nehri"nin kıyısına akın etti. Yüzlerce Roman burada yüzlerini yıkadı ve pet şişelere nehir suyunu doldurup dilekte bulundu. Bazı Roman erkekler ise yüzerek nehrin karşı kıyısına geçti. Evlenme çağına gelen genç kızlar gelinliklerini giyerek Tunca kıyısında davul zurna eşliğinde göbek atıp eğlendi. Bazıları da giydikleri gelinlikleri nehre attı.
Edirne"deki Bulgar Sveti Georgi Kilisesi' nde de "Giorgion Bayramı" dolayısıyla ayin düzenlendi. Rahip Aleksandır Çıkırık yönetiminde düzenlenen ayine, Bulgaristan' ın Edirne Başkonsolosu Angel Angelov ve Bulgaristan"dan gelenler katıldı. Ayinin ardından, katılanlara kutsanmış ekmek ve etli pilav ikram edildi.


2 Ağustos 2010 Pazartesi

Tirit, ...

Kalacuş,
Yağ, yoğurt, soğan ve doğranmış ekmekle yapılan çorba.
Tirit, et suyuna kızartılmış veya bayat ekmek konularak yapılan yemek.


Malzemeler;
1 adet bayat ekmek,
Yarım paket margarin,
3 Bardak su,
250 gr. yoğurt,
1 baş kuru soğan,

Yapılışı;
Bayat ekmek, küpler halinde kesilerek derin bir kaba konulur.
Kıyılmış soğan, tavada kızdırılmış margarin ile pembeleşinceye kadar kavrulur.  Çalkalanarak ayran kıvamına getirilen yoğurt ve su, yağ ve soğanın bulunduğu tavaya eklenir.  Birkaç dakika kaynatıldıktan sonra, oluşan karışım derin kapta bulunan doğranmış bayat ekmeklerin üzerine dökülür.  Kabın kapağı kapatılır. Bir süre ateşin üzerinde tutulduktan sonra hemen sofraya getirilir.

10 Temmuz 2010 Cumartesi

Mısır unuyla yapılan ekmek...

Malay,
Mısır unuyla yapılan bir ekmek.
Mısır ekmeği.
Buğday ya da mısır ununu kaynar suya dökerek yapılan ve pekmezle yenilen bir çeşit yiyecek, kaçamak.

25 Haziran 2010 Cuma

Hindistan' ın kuzeyinde, yumuşak buğdaydan yapılarak fırında pişirilen kalın kurabiye. ..

Nan,

Bildiğimiz batı tarzı ekmek ise ancak Nainital ve Mussorie arasındaki dağlık bölgelerdeki tren istasyonlarında bulunabilir.

Çapati diye bilinen ve tam kepekli un ile suyun karışımının kalın tavada (Hint ve Urdu dilinde de tawa) yağsız olarak kızartılmasıyla elde edilir. Unlu besinler, roti ailesi olarak genellenebilir. Bu ailenin en basit üyesi Çapati diye bilinen ve tam kepekli un ile suyun karışımının kalın tavada (Hint ve Urdu dilinde de tawa) yağsız olarak kızartılmasıyla elde edilir. Kalitesi, unun glüten miktarına ve ateşin iyi ayarlanmasına bağlıdır. Elde edilen çapatiyi sıcak sıcak tereyağına veya ‘ghee’ denilen dana kaymağına batırırsanız ‘paratha’ elde edersiniz. Çapati derin bir kaptaki kızgın yağa atılarak kızartılırsa ‘Puri' olur. Çapatinin içine değişik sebze karışımları koyularak kızartılırsa bu ‘kachori’ ya da ‘pakhora’ dır. (Bizdeki adı : mücver) Aynı hamuru bir fırında ya da tandırda pişirirseniz ‘nan’ elde edersiniz. Buğday unu yerine mercimek unu kullanılırsa güney mutfağının bir ürünü olan “Dosa” yapılır. “Masala Dosa” ise oldukça acı baharatlı bir dosa ürünüdür. ‘İdli’, pirinç unundan elde edilen muhallebi kıvamındaki bir tür tuzlu yiyecektir, baharatlı yoğurt sosu, dhal veya hint turşusu ile servis edilir. “Pappad” denilen gevrek bir hamur ürünü ise thali ile birlikte tüketilir. Hint mutfağının roti ailesi ne çeşit hazırlanırsa hazırlansın mükemmel bir lezzete sahiptir, mutlaka seveceksiniz.
Bildiğimiz batı tarzı ekmek ise ancak Nainital ve Mussorie arasındaki dağlık bölgelerdeki tren istasyonlarında bulunabilir.
Delhi'deki Cuma Mescidi dışında satılan büyük boy çapatilerin ismi her ne hikmetse 'rumeli' dir. Mutfak malzemelerinin en önemlilerinden olan tawa Hindularda içbükey Müslümanlarda ise dışbükey olarak kullanılır !

Yemeklerde eğer çatal ve kaşık verilmediyse siz de diğer Hintliler gibi yapın, ekmeğinizi kaşık olarak kullanın.

21 Haziran 2010 Pazartesi

Teknelerdeki hamuru kazımak ve hamur kesmek için kullanılan demir araç...

Isıran,
Iskıran,  İysiran, 
Teysıran (Güney,Yeşilova -Burdur),
Eğesiran (İsabey, Çal-Denizli, Çine -Aydın, Kemalpaşa -İzmir, Bursa),
Teknelerdeki hamuru kazımaya yarayan araç.
Hamur kesmeye yarayan demir araç.


El sıyıran bizim spatula dediğimiz alet. Hamur teknesini ve eli hamurdan temizlemek için kullanılır. Aslında demirdir. Afyonda eysiran, Ankara' da ısirani, Aksaray' da sirani olarak bilinir.

Muğla yöresine özgü bir tür ciğer yemeği...


Balıklen,

Malzemeler,
1 kg dana ciğeri,  
2 su bardağı sıvıyağ, 
4 yemek kaşığı un.
  
Sos için;
1.5 yemek kaşığı margarin, 10 diş sarmısak, 4 yemek kaşığı un, 1.5 yemek kaşığı salça, 1.5 yemek kaşığı limon suyu. 


Hazırlanışı;  Dana ciğerini küçük parçalar halinde doğrayın. Una bulayıp tavada kızdırdığınız sıvıyağında kızartın. Ayrı bir kapta margarin, iri doğranmış sarmısak, un, salça ve limon suyunu kavurun. Sosunuzu hazırlayın. Kızarmış ciğerleri servis tabağına alın. Üzerine hazırladığınız sosu dökerek servis yapın.  

Muğla yemekleri;
Çorbalar; Tarhana,  Ara ve Dutmeş .

Et yemekleri; Çopur, Döş Dolması, Çızdırma, Gürlen kebabı, Sura, Ballık kavurma, Dövme köfte, KarınKumbar - Karın mumbar dolması, Balıklen (Ciğer yemeği), Çökertme, Keşkek,  
Tavuk, Ciğer, "Biryan" denen kuzu kapama, et kavurması ya da çiftlik kebabı Muğla mutfağında sık rastlanan et yemeklerini oluşturur. Özellikle Marmaris ilçesinde yaygın üretimi olan çam balı, yörenin özgün besin kaynaklarındandır. 

Balık, her tür balık ızgara ve buğulama, pirinçli balık, Ahtapotlu Pilav,

Sebze yemekleri;
Sebze yemeklerinin başında Bamya, Börülce "Karnıkara", Nohut ve Fasulye gelir. Bunlar genellikle zeytinyağlı olarak tüketilir. Baklagiller genel olarak etle birlikte pişirilir. Hardal haşlaması,  Sirken otlaşı, Ekşili biber, Çıntar kavurması, Ot Ekşilemesi, Galli Patlıcan, Ebegümeci Kavurması, Börülce Kavurması, Teltorlu Börülce, Hardal haşlaması, 

Hamur işi ve Tatlılar; Ballı kabuk, Üzüm köftesi, Hoşmerim, Pekmez reçeli, Üzüm, Domates, Patlıcan ve Kabak reçeli , Bestel, Dülek reçeli, Gülsuyu.
Kahvaltı ve öğle yemekleri arasında kullanılan baldan "çıtırmak" denen bir tatlı da yapılır. Bu tatlıda kaynatılmış bala kavrulmuş susam konur ve kalıp kalıp kesildikten sonra yenir. Saç Böreği, Yalankı, Zerde, Katmer, Badem ve cevizli sucuk,

Diğer salata ve oy yemekleri;
Radika, Devetabanı, "Gelingülü" de denen Gelincik, Ebegümeci gibi yabani otlar yaygın biçimde kullanılır. Bu bitkilerden bazıları ise kurutulur ve kış için saklanır. Bölgede yaygın olarak kullanılan bitkilerden biri de  Bakla' dır. Öyle ki çiçek açmadan toplanan baklanın yapraklarından dahi salata yapılır. bakla yaprakları önce tuzla iyice oğulur, sonra döğülmüş sarmısak, yağ, limon ya da korukla karıştırılır.

Yabani otlar daha çok kavrularak yenir. Kimi zaman bunların birçoğu bir arada kavrulur. Bu tür yemekler genel olarak "ot kavurması" olarak adlandırılır. Kazayağı, Turp otu, Tekesakalı, Kuşyüreği, Sığırdili, Tereotu, Dalgan, Devetabanı, Ebegümeci, Ispanak, Kişkincik, Kuzukulağı, Kapçık, Ballık gibi bitkiler kavurmanın dışında da değişik biçimlerde tüketilir. Ya yağ, soğan ve salçayla hazırlanan sosla; ya da bulgur veya pirinçle pişirilir. Kimi zaman da üzerine ekşilik katılır. 

6 Haziran 2010 Pazar

Genellikle mısır unuyla yapılan bir tür pide...

Kirde,
Mısır unuyla yapılan bir tür pide,
Mısır unundan yapılan ve tandırda pişirilen bir tür ekmek ya da pide ,
Tatarcada fırında yapılan bir tür hamur ekmek için de aynı tabir kullanılır. Kirde, avuç içi kadar hamur içine irmişik (çökelek) ve/veya taze soğan , maydanoz konularak yapılır.

Hangi sofrada olursa olsun, sofradaki yiyeceklerin en ucuzu olmasına karşın ekmek, tanrının verdiği bütün nimetlerin simgesiydi. Bu hemen hemen bütün dinlerde aynıydı. Bütün besin türlerinin yerine geçiyor ve onları temsil ediyordu. Ekmek yaşam demektir. Ekmek yoksulluğu çağrıştırıyordu. Yapılışında şiddet vardı. Çünkü yoğurmak eylemi, şiddeti anımsatıyordu. Un ve su karışımı bastırılıyor, yoğruluyor, yumruklanıyor, yere vuruluyor ve eziliyordu. Kuruluk ile yaşlık arasındaki ince dengenin tutturulması için una her türlü eziyet yapılıyordu.

Kaynaklara göre ekmekçilerin piri Hz. Adem’ di. Çünkü ilk yiyeceği buğday çorbası olmuştu. Cebrail’in öğretmesiyle buğdayı un, unu hamur, hamuru da ekmek yapmış, onu sıcak sıcak yiyip açlığını gidermişti. Onun için taze, sıcak ekmeğin insana taze can verdiğine inanılıyordu. Pide bana hep Ortadoğu’yu çağrıştırdı. “Şarklı” bir geçmişi var sanıyordum. Rumca, Pita kelimesinden geldiğini öğrenince şaşırıp kaldım. Pide aslında mayalı ekmeğe (kabarık) geçişten sonra geriye kalan bir nostaljiydi. Pide, lavaş ve yufka gibi mayasız yassı ekmeklerin mayalanmış son temsilcisiydi. Ve sadece ramazanda hatırlanıyordu. Geçmişte her fırın pide yapamazdı. Örneğin, 1502 tarihli kanunnameye göre Bursa’da bir lonca, sadece 2240 gramlık büyük ekmekler üretirdi. Diğer bir lonca ise kirde (büyük pide) yapardı. Sadesi 1760 gram, haşhaşlısı 880 gram olmak zorundaydı. Üçüncü lonca ise 25 ölçü un için bir ölçü yağ kullanılarak yapılan çörekler pişirirdi.
 

Konya yöresine özgü, yeşil erik ve kemikli etle yapılan bir yemek...

Calla,

Konya ve Karaman yöresine ait, koyun eti, Patlıcan, Domates ve baharatlarla güveçte yapılan bir et yemeğidir.

Malzemeler; 
 1 kilo kuşbaşı kuzu eti,
4-5 adet orta boy patlıcan
5-6 diş sarımsak
2 adet orta baş kuru soğan
7-8 adet çarliston biber
3 adet orta boy domates
Tereyağı, Sıvı yağ, Tuz.

Yapılışı;
Kuzu eti tencereye konur. Orta ateşte karıştırılarak suyunu verip tekrar çekene kadar kavurulur. 2 yemek kaşığı tereyağı eritilir. Sarımsaklar 2-3 parça şeklinde doğranıp tencereye ilave edilir. Bir miktar kavrulduktan sonra az tuz ilave edilir. Tencerenin altı kısılır. Pijama şeklinde soyulup kuşbaşı büyüklüğünde doğranan patlıcanlar etin üzerini kaplayacak şekilde tencereye döşenir. Biraz tuz ilave edilir. Kabukları soyulup ince ince doğranmış domatesler patlıcanın üstünü kaplıyacak şekilde döşenir. Az tuz ilave edilir. Soğanlar söğüş şeklinde doğranıp domatesin üstüne döşenir. İçleri temizlenen biberler uzunlamasına 2-4 şekilde şerit olarak kesilir. Kesilen şeritler 2-3 parça olacak şekilde yatay tekrar kesilip soğanların üstüne serpilir. 2 yemek kaşığı kadar sıvı yağ üzerinde gezdirilir. Az tuz ilave edilir. Tencerenin kapağı kapatılıp orta ateşte 40 dakika kadar pişirilir. Hiçbir şekilde kesinlikle karıştırılmaz ve su eklenmez. Ara sıra koklanarak kıvama gelmesi beklenir ve etlerin yanması engellenir.

31 Mayıs 2010 Pazartesi

Domuzlahanası, yılanyastığı, gibi adlar da verilen ve yaprakları sebze olarak kullanılan bitki...

Nivik (Arum maculatum).
Tirşik pancarı, Yılan Otu,Yılan Dili, Ayı Kulağı, Yılan Yastığı, Yılan bıçağı, Kabargan, Avupancarı, Yılan Ekmeği, Domuz Lahanası,

Nivik, özel olarak ekilip yetiştirilen bir bitki değildir. Bir önceki yılın çiçeklerinden dökülen tohumlardan çıkar. Eğer çıktığı arazi sürülüp işlenen bir araziyse, daha iyi büyürler ve daha taze olurlar. Bizim bölgemizde  daha çok ekilip biçilen tarlalarda ve kırlarda kendiliğinden Doğal olarak yetişir. Bu niviklerin 2 cinsi vardır biri Bitkinin  yaprakları boy ve en olarak biraz daha küçük yenilebilen türü, diğeri ise yenilmeyen yaprakları boy ve en olarak büyük olan  zehirli öldürücü bir cinstir.  Nivik   belirli aylarda yapraklarının genç olduğu dönemde toplanır.

Kaynatılırken kaynama esnasında çıkan yeşil köpükler alınır. Bu köpükler otun zehrinin  çıktığını göstermektedir. Yerken Fazla çiğnememeye özen gösterilir çünkü bitkinin zehri damaklara ve boğaza gıdıklama gibi bir his bırakır. Kahraman Maraş yöresinde bu bitkinin çorbası yapılır ve adıda Tirşik Çorbasıdır.

Nivik Yemeği;
Malzemeler: 2 kg taze bitki, 1 kg yoğurt, 1 su bardağı döğme, 1 su bardağı nohut, 1 yemek kaşığı tuz, 1 litre su, yeteri kadar un.
Hazırlanışı: Önce tencere içerisinde su hafif ateşte ılık hale getirilir. İçerisine döğme, nohut, tuz ve yoğurt konularak karıştırılır. Bu esnada toplanıp temizlenen ve ince ince doğranmış bitki ilave edilir. Üzerini kaplayacak şekilde un serpilir. Daha sonra tencerenin kapağı sıkıca kapatılır ve sofra beziyle sarılır. 1 gün kadar beklemeye alınır. Sonra tencere kaynamaya bırakılır. Kaynama esnasında çıkan yeşil köpükler alınır. Bu köpükler otun zahirinin çıktığını belirtmektedir. Köpükler bitinceye kadar kaynatılır. Sonra biraz dinlendirilerek servise hazır hale gelir.


 

17 Mayıs 2010 Pazartesi

Üstünde hamur açılan ya da yemek yenilen tahta ...

Yastağan,
Yastağaç, Yastakaç,

Üzerinde hamur açılan daire şeklindeki tahta. Bunun ayaklı olanları köylerde sofra altı, yer sofrası olarak da kullanılır.